با آغاز ماه مبارک رمضان، بسیاری از روزهداران دچار احساس خلط پشت حلق میشوند؛ حالتی که گاه آن را به «غلبه بلغم» و سردی بدن نسبت میدهند، در حالیکه این برداشت همیشه درست نیست. در تقسیمبندی طب سنتی، بلغم انواع مختلفی دارد و یکی از آنها «بلغم شور» است که با وجود ماهیت رطوبتی، از نظر طبع گرم محسوب میشود. در ایام روزهداری، به دلیل کاهش دریافت آب و غذا، بدن بهتدریج دچار افزایش حرارت و خشکی میشود؛ این گرمی و خشکی موجب بالا رفتن صفرا و تأثیر بر رطوبات موجود در سینوسها و معده میگردد. در نتیجه، رطوبتهای انباشتهشده در سینوسها با افزایش حرارت ذوب شده و به سمت حلق سرازیر میشوند (نزله گرم)، یا در صورتی که دریچه کاردیا در معده کمی شل باشد، بخارات و ترشحات معده به سمت بالا حرکت کرده و در پشت حلق احساس میشوند. بنابراین ریشه اصلی این مشکل در بسیاری از موارد، افزایش حرارت بدن است و درمان آن صرفاً با مصرف خوراکیهای گرم میتواند وضعیت را تشدید کند. برای کاهش این عارضه، اگر منشأ سینوسی مطرح باشد، پاکسازی سینوسها با استفاده دورهای از انفیه (عطسهآور)، چکاندن روغن بنفشه کنجدی در بینی پس از عطسه، و انجام بخور با گیاهانی مانند بابونه و مرزنجوش میتواند مفید باشد. اگر منشأ معدهای باشد، تقویت معده و کمک به سفت شدن دریچه کاردیا اهمیت دارد؛ مصرف مقدار کمی کندر ساییدهشده در عرق نعناع همراه با اندکی عسل پیش از خواب، یا استفاده از فرآوردههای مقوی معده مانند برخی جوارشها میتواند کمککننده باشد. همچنین رعایت نکات سادهای مانند نخوابیدن بلافاصله پس از سحری، پرهیز از پرخوری در افطار، کاهش غذاهای بسیار چرب و محرک، و تنظیم مصرف مایعات بین افطار تا سحر نقش مهمی در پیشگیری و کاهش خلط پشت حلق دارد و معمولاً با استمرار این تدابیر، مشکل بهتدریج برطرف میشود.
منابع و مراجع
- 1
